Spora yönelim cinsiyet eşitliğini sağlayabilir mi?



Dünya genelinde kadınların eşitliği yakalamaya çalıştığı alanlardan birini spor oluşturuyor. Kadınların sporda yakaladığı her ilerleme, birçok alandaki haklarına sahip çıkmalarını da beraberinde getiriyor.

Birleşmiş Milletler’in (BM) verilerine göre dünya genelinde kadınlar aynı yetkinlik ve eğitim düzeyiyle aynı işi yaptıkları halde erkek çalışanların aldığı maaşın dörtte üçünü alıyorlar. Aynı eşitsizlik ve ayrımcılık spor dünyasında da devam ediyor.

Kadınlar atletizm gibi birçok dalda önde olsalar bile izlenirlik veya ilgi oranı daha az. Bunda elbette dünya genelindeki toplumsal değer yargılarının ve öğrenilmiş stereotiplerin etkisi büyük.

Kadınların 1990’lı yıllardan bu yana daha görünür olduğu futbolda dahi eşitsizlik dışarıya hemen yansıyor. Örneğin son Kadınlar Futbol Dünya Kupası’nın yapıldığı Fransa’da profesyonel kadın liginde oynayan bir futbolcunun ücreti 2 bin Euro civarında iken, erkeklerinki binlerce Eurodan milyonlara kadar çıkıyor.

Spor kolaylaştırabilir
BM Kadın yöneticilerinden Phumzile Mlambo-Ngcuka’ya göre, kadınların spora daha fazla yönlendirilmesiyle cins eşitliği daha kolay sağlanacak. Ngcuka, kadının hem spor dünyasında hem de genel olarak güçlendirilmesi için çalışmaların oldukça önemli olduğunu söylüyor.

Mlambo-Ngcuka, geçtiğimiz yıl kaleme aldığı makalesinde UN Women tarafından Uluslararası Olimpiyat Komitesi (IOC) tarafından 2016’da Rio de Janeiro’da düzenlenen yaz olimpiyatları vesilesiyle gerçekleştirilen OWLA projesine dikkat çekmişti. Proje kapsamındaki eğitimlere katılan  kadınların birçok konuya daha duyarlı hale geldiği görüldü. Buna göre kadınlar hem kendi bedenlerini kavrama ve hükmetme konusunda hem de geleneksel kadın stereo tiplerine teslim olmama konusunda güçleniyor. Zira bugüne kadar var olagelen bu stereotipler nedeniyle birçok kadın spordan uzaklaşıyor.

Bilinçlenme artıyor
IOC partnerliğiyle gerçekleştirilen projede yer alan kadınların önemli bir kısmında oluşan duyarlılıklara dair rakamlar da Mlambo-Ngcuka’nın görüşlerini destekliyor. Buna göre, spor eğitimlerine katılan genç kadınların yüzde 89’u artık kendilerini ‘lider’ olarak hissedecek konumda görüyordu. Eğitimlerden önce bu oran sadece yüzde 46’ydı.

Benzer şekilde her türlü şiddete karşı kendini savunma ve hangi yasal yollara başvurulması gerektiği konusunda da ciddi bir bilinçlenme görüldü. Eğitimlere katılan genç kadınların yüzde 93’ü şiddet durumunda nerelere başvurması gerektiği; yüzde 79’u ise erken yaşta anneliğin önlenmesi konusunda alınacak önlemleri bildiğini beyan etmişti. Bu oran spora yönelik eğitimler öncesinde sadece yüzde 25’ti.

Eğitimler sonrasında cinsel yollarla bulaşan hastalıklara karşı bilinçlenme oranı yüzde 77’ye kadar yükselirken, öncesinde bu oranın yüzde 21’le sınırlı olduğu da sonuçlara yansıyan başka rakamlar.
Kadınların eşitlikte en çok geride kaldığı noktalardan biri olan iş dünyasına katılımı da sportif eğitimler sonrasında değişim gösteriyor. Katılımcı kadınların yüzde 99’u, yakın dönemde artık çalışma hayatına atılmasının mümkün olduğuna inanıyordu. FRANKFURT

Yorumlar