Deprem değil, devlet öldürüyor



Deprem kuşağında olmasına ve aralıklarla yaşanan felaketlere rağmen yapı, denetim, organizasyon ve hazırlık konusunda bildiğini okuyan, eleştiri ve uyarıları bastıran Türk devletinin işgüzarlığı, 6.8 büyüklüğünde ve görece kırsal alanda meydana gelen bir depremin bile onlarca insanın canına, binlercesinin mağduriyetine sebep oldu.

Merkez üssü Elazığ’ın Sivrice ilçesi olan 6,8 büyüklüğündeki depremin ardından kent merkezi başta olmak üzere ilçe ve köylerde çok sayıda bina yıkıldı. Elazığ, Malatya, Maraş, Amed, Urfa, Adıyaman ve Batman da depremden etkilendi. Kentte artçı depremler sürerken, depremdeki can kayıplarının sayısı da giderek artıyor. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’nın (AFAD) dün saat 13.00 itibarıyla paylaştığı son verilere göre yaşamını yitirenlerin sayısı 35’e yükseldi.

Elazığ’ın Sivrice ilçesi merkezli 24 Ocak günü saat 20.55’te meydana gelen 6.8 büyüklüğündeki depremde yaşamını yitirenlerin sayısı yükseliyor, kurtarma çalışmaları da dün öğleden sonra itibarıyla devam ediyordu. Konuya ilişkin açıklama yapan AFAD, Elazığ ve Malatya’da yaşamını yitirenlerin sayısının 35’e yükseldiğini duyurdu. Enkaz altından kurtarılan kişi sayısının 45 olduğu belirtilen açıklamada, kurtarma çalışmalarının sürdüğü kaydedildi. Depremden etkilenen Elazığ, Malatya, Maraş, Amed, Urfa, Adıyaman ve Batman’da bin 607 kişi ise yaralandı.
6,8 büyüklüğündeki deprem sonrası, 14’ünün büyüklüğü 4’ün üzerinde olan 599 artçı deprem meydana geldi. AFAD yapılan hasar tespit çalışmalarına ilişkin verileri de şöyle sıraladı:
* 72 bina yıkıldı
*  514 bina ağır hasarlı
*  409’u ise az ve orta hasarlı

En çok etkilenen mahalle
Elazığ merkezde çöken ve altında çok sayıda kişinin bulunduğu belirtilen 4 binanın enkazında arama ve kurtarma çalışmaları sürerken, halkın bir kısmı geceyi dışarıda geçirdi, bir kısmı da çevre il ve ilçelere gitti. Depremden en çok etkilenen Mustafapaşa Mahallesi oldu. Bu mahallede 3 bina yıkılırken, Sürsürü Mahallesi’nde ise 1 bina çöktü. Binaların enkazı altında onlarca kişinin bulunduğu belirtilirken, çevre illerden bölgeye sevk edilen AFAD, UMKE ve Jandarma arama kurtarma ekipleri, gece saatlerinden itibaren bina enkazlarında aramalara başlayarak 10’u aşkın kişiyi kurtardı. Yine sabah saatlerinden itibaren bölgeye sevk edilen büyük vinçler ile köpeklerin de arama-kurtarma çalışmalarına katıldığı görüldü. Sabah saatlerinden enkaz altında 3 kişi yaralı olarak kurtarılarak hastaneye kaldırıldı. Arama kurtarma çalışmaları ve sağlık ekiplerinin hazır bekleyişi devam etti.

Geceyi dışarıda geçirdiler
 Kent halkı geceyi dışarıda geçirdi. Kenttin bazı noktalarında sabah erken saatlerinde Kızılay tarafından çadırlar kurulmaya başlandı. Yıkılan binaların çevresindeki yurttaşlara yardım yapılırken, kent genelinde yardımların yapılmadığı öğrenildi.

Çevre il ve ilçelere
 Depremle birlikte dışarı çıkan yurttaşların büyük çoğunluğunun kendi imkanlarıyla çevre il ve ilçelere gitti. Kentten ayrılmalar sabah saatlerinde de sürdü. Çoğu işyerinin kapalı olduğu kentte, geceyi park ve sokaklarda geçiren yurttaşlar, evlerine dönmekte tedirginlik yaşıyor.

Kurtarılmasını bekliyorlar
 Elazığ merkez Mustafapaşa Mahallesi’nde yıkılan binanın enkazında başlatılan çalışmaları izleyen yurttaşlardan Mehmet Ali Yıldız, deprem anında yaşadıklarını ve sonrasını şöyle anlattı: “Bir arkadaşımın evindeydim, sarsıntı oldu, ondan sonra koşarak dışarı çıktık. İnsanlar kendini dışarı attı can havliyle.  Sarsıntı çok aşırı uzun süre devam etti. Burada da bir akrabamız var. Kendisi şu an enkaz altında ailesi ile beraber, 5 kişiler. Kaynanası, iki çocuğu ve eşiyle beraber şu an da enkaz altındalar. Halen ulaşılamadı, biz de bekliyoruz akşamdan beri. Dün geceyi burada geçirdik. Ailelerimiz burada olduğu için bu soğukta ateşin yanında enkaz çalışmalarını izledik. Ailelerimizin kurtarılmasını bekliyoruz. Çalışmalar devam ediyor.”

Enkazda 23 kişi var
 Deprem esnasında evinde olduğunu ifade yurttaşlardan Nihat Bayrak ise “Depremden sonra abilerim vardı burada, onları merak ettim, buraya geldim, şu an bizim köylümüz olan 5 kişilik bir ailesi var bu enkazın altında. İlk başlarda AFAD’ın gelmediği zamanlarda millet buraya akın etti. İlk aramayı mahalleliler yaptı. Yaklaşık 20-30 dakika sürdü. Kimseye ulaşamadılar. Sağlıklı bir şey olmadığını emniyet söyleyince onlarda geri çekilmek zorunda kaldılar. Sonra AFAD ekipleri geldi ve çalışmalarını sürdürüyor. 4 kişi çıkardılar. Halen 23 kişiye yakın insan var içerde. Dün geceden beri onları bekliyoruz. Umutlu bir haber bekliyoruz.”

Tutsakların durumu
Elazığ ve Malatya’daki cezaevlerinde tutsakların durumuna dair edindiğimiz bilgilere göre, hasarlı bir durum bulunmuyor. Avukatların, cezaevi yetkilileriyle yaptığı görüşmenin ardından Diyarbakır Tutuklular ile Aileleri Yardımlaşma Derneği (TUAY-DER) yetkililerini bilgilendirdi. TUAY-DER yetkilileri, içinde birçok cezaevi barındıran Elazığ Cezaevi İnfaz Kurumları ile Malatya E Tipi Kapalı Cezaevi’nin depremden etkilenmediği ve bu cezaevlerinde bulunan tutsakların durumlarının iyi olduğunu kaydetti.

Adıyaman Cezaevi boşaltılıyor 
Depremden dolayı Adıyaman Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda hasar oluştu. Adalet Bakanlığı, deprem sonrası kısmi çatlaklar oluşan Adıyaman Cezaevi’nin boşaltılmasına karar verdi. Kararla birlikte 814 hükümlü ve tutuklu, Antep, Urfa ve Maraş’taki cezaevlerine nakledilmeye başlandı.
Konuya ilişkin yazılı açıklama yapan Adalet Bakanlığı, deprem haberi alınır alınmaz Bakanlık bünyesinde kriz merkezi oluşturulduğunu belirterek, bu kapsamda, deprem bölgesindeki adliye ve ceza infaz kurumlarında uzmanlar eşliğinde detaylı incelemeler yapıldığını kaydetti. Açıklamada, ”İncelenen bina ve kurumlarımızda küçük çaplı hasarlar görülmüş, herhangi bir can kaybı ya da yaralanmanın bulunmadığı tespit edilmiştir. Adıyaman Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bazı bölmelerde kısmi çatlaklar oluştuğu için 814 hükümlü ve tutuklu tedbiren Gaziantep, Şanlıurfa ve Kahramanmaraş’taki cezaevlerine nakledilmeye başlanmıştır” denildi.

Sağlık örgütleri Elazığ’da
Diyarbakır Tabip Odası, Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) ve Türk Tabipler Birliği (TTB) Merkez Konseyi üyelerinden oluşan heyet, incelemelerde bulundu. Heyet üyeleri, bölgede şu anda herhangi bir hekim ya da sağlık çalışanı gereksinimi olmadığını kaydetti. Deprem bölgesindeki sağlık çalışanlarına yaşanılan travma nedeniyle izin verilmesi, yerlerine ikame edecek dağlım ekiplerinin görevlendirilmesi gerektiğini ifade eden heyet, hastanelerde ve diğer sağlık kurumlarında tespit edebilecek herhangi bir hasar olmadığını aktardı. Heyet, yine sağlık gereksinimlerin karşılanması noktasında şu anda tespit edilen herhangi bir eksiklik yaşanmadığını belirtti.
Yaşanan şiddetli deprem nedeniyle yurttaşların halen sokakta yaşadıkları, tedirgin oldukları, korku nedeniyle evlerine girmediklerinin gözlemlendiğini belirten heyet, şunlara dikkati çekti: “Bu nedenle binalardaki hasar tespit çalışmaları bir an önce başlanmalı, olası artçı depremler nedeniyle yaşanılabilecek olumsuzlukların önüne geçilmelidir. Başta köyler olmak üzere şu anda dışarıda olan yurttaşlara mevsim şartlarına uygun çadır dağıtımı yapılmalıdır. Tüm süreç boyunca kamuoyuna doğru bilgilendirme yapılmalıdır. Teyitsiz bilgilendirmelerden kaçınılmalıdır. Sağlık ekiplerinde yığılma var, sonraki günlerde nöbetleşmede sıkıntı olabilir.”

HDP’den köy köy tespit
HDP Elazığ Deprem Koordinasyonu, gün boyu kentte incelemelerde bulundu. Yapılan incelemeler sonucunda Maden ilçesine bağlı 40 köyün muhtarı ile görüşüldüğü belirtilerek, Çalkaya köyünde 12 hanenin yıkıldığı, köylerde çadır ve gıda ihtiyacının mevcut olduğu kaydedildi.
Gezin beldesinde bir binanın yıkıldığı, can kayıpların olduğunu, Kartaldere köyünde 3 evin büyük hasar gördüğü, 3 konteyner ihtiyacı olduğu ifade edildi. Kavak köyünde 1 evde hasar olduğu, Kayalar köyünde, yolları kardan dolayı kapalı köye ulaşılmadığı, köyde kimsenin yaşamadığı kaydedildi. Kızıltepe köyünde 5 hanenin ciddi hasar gördüğü, 5 adet çadır ve gıdaya ihtiyaç olduğu belirtildi.
Yedipınar-atayurt mezrasında 300 davar, 5 ineğin samanlık altıda kaldığı belirtildi. Koordinasyon, Gözeliye bağlı Uslu köyü muhtarı ile yaptığı görüşmede, Katalatik soba gönderildiğini, tüp ve başlığı gönderilmediğini, verilen çadırın kış şartlarına uygun olmadığı bilgisi verildi. Bu köylerde ihtiyaçların giderilmediğini vurgulandı.
Kayapınar köyündeki tüm evler hasar gördüğü, köylülerin camide kaldığı ifade edildi. Kimsenin yaşamadığı Akseki köyünde evlerin yıkıldığı kaydedildi.
Çevrimtaş köyünde 3 ölünün olduğu kaydedilirken, evlerin çoğunluğunun yıkıldığı aktarıldı. Yine birçok köye ulaşılamadığı da belirtildi.

TMMOB’un açıklaması
TMMOB Yönetim Kurulu, “Elazığ ve bölgesinde artçıları devam etmekte olan deprem, Türkiye’nin bir deprem ülkesi olduğu gerçeğini bir kez daha hatırlattı” diyerek açıklama yaptı. Açıklamada şu ifadelere yer verildi: “TMMOB Diyarbakır ve Malatya İl Koordinasyon Kurullarımız bünyesinde yönetici ve uzmanlardan oluşturduğumuz ekiplerimiz bölgeye ulaşıp Elazığ ve Malatya’da çalışmalarına başladı… Elazığ ve bölgesinde artçıları devam etmekte olan deprem Türkiye’nin bir deprem ülkesi olduğu gerçeğini bir kez daha hatırlattı. Ülkemiz dünyanın en etkin deprem kuşakları üzerinde yer almakta. Ne zaman nerede bir depremin olacağını kestirmek güç olsa da, her an ülkemizin herhangi bir yerinde orta büyüklükte veya yıkıcı nitelikte bir depremin olma olasılığı çok yüksek. Orta büyüklükte meydana gelen depremlerin bile kırsal alanda bulunan yapı stokunda oldukça büyük oranda hasar meydana getirmesi depreme yönelik gerekli önlemlerin alınmadığının en açık göstergesi. Her depremden sonra aynı acıları ve kayıpları yaşamamak için yer seçimi, yapı tasarımı, üretimi ve denetimi aşamalarında mühendislik biliminin, bilgisinin gerekleri tam olarak yerine getirilmeli, ülkemizin deprem ve afet planları geliştirilmeli, ülkemiz yapı stokunda gerekli mühendislik incelemeleri yapılarak riskli yapılardaki risklerin giderilmesi çalışmaları ivedilikle başlatılmalı.”

18 il, 80 ilçe, 502 köy aktif fay hatları üzerinde
Jeoloji Mühendisleri Odası, depreme ilişkin açıklama yaptı. Fay hatları üzerindeki alanların yapılaşmaya kapatılması gerektiğini vurgulanan açıklamada şöyle dendi: “Aksaray, Bolu, Sakarya, Yalova, Bursa, Balıkesir, Manisa, İzmir, Aydın, Denizli, Erzurum, Kahramanmaraş, Hatay, Hakkari, Muğla, Eskişehir, Kütahya, Bingöl” gibi 18 ilimizin merkez yerleşim birimleri ile yine içinde son depremi yaşadığımız 80’ini aşkın ilçe merkezinin ve ilk belirlemelere göre 502 köyümüzün deprem üretme potansiyeli yüksek aktif fayların geçtiği hatlar üzerine doğrudan oturduğu vurgulanarak, fay hatları üzerindeki alanların yapılaşmaya kapatılarak, bu yerleşimlerde öncelikli olmak üzere kentsel dönüşümün uygulamalarının başlaması gerektiğini belirttik.”  ELAZIĞ

Deprem paylaşımlarına soruşturma

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından Elazığ’daki depremle ilgili sosyal medyadaki paylaşımlara dair soruşturma başlatıldığı duyuruldu.
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından Elazığ’daki depremle ilgili sosyal medyadaki provokatif paylaşımlara yönelik soruşturma başlatıldı. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan açıklama şöyle: “Dün Elazığ’da meydana gelen 6,8 büyüklüğündeki depremle ilgili sosyal medyada yer alan provokatif içerikli paylaşımlara ilişkin soruşturma başlatıldı.”
Türk İçişleri Bakanı Süleyman Soylu da Elazığ’da yaptığı açıklamada sosyal medya paylaşımlarına ilişkin soruşturma başlatacaklarını söylemişti.

RTÜK inceleme başlattı
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), Elazığ’da yaşanan depremle alakalı radyo ve televizyonlardaki “provokatif” yorum ve haberler için inceleme başlattı. Yapılan inceleme sonucunda uzmanlar tarafından yazılan ve ilgili kuruluşlara ağır idari yaptırım öneren raporlar kurula sunuldu.

Yorumlar