Êrişa li Êzidiyan bi armanca qirkirinê ye



Li Şengalê careke din li dijî êzidiyan komkujî çêbû. Qetilkirina fermandarê YBŞ’ê Zerdeşt Şengalî û hevalên wî weke komkujiya ku DAIŞ’ê di 3’yê tebaxa 2014’an de pêk aniye. Heta di warê armancê de tu fernq di navbera wan de tune ye. Armanc qirrkirina Êzidiyan e. Êrişa li dijî Şengalê ya di 3’yê tebaxa 2017’an de û Fermana 74’an nîşanî me daye ku eger Êzidî xwedî xweparastin û xweseriyê bûna wê fermanê pêk nehatiba. Wê rêveberiya xweser û hêzên xweparastinê êrişên DAIŞ’ê bişkandana. Wê hêza xweparastinê bi awayekî fedayî welatê Êzidiyan ango Şengalê biparastana. Ji ber vê yekê jî êrişa li dijî hêza xweparastina Êzidiyan êrişeke bi armanca qirrkirina Êzidiyan e. Tişta ku DAIŞ’ê nekarî bike dewleta tirk bi êrişa li dijî xweparastin û rêveberiya xweser dixwaze bike.
Gelo dewleta Tirk çawa wisa bi rehetî dikare li Şengalê bide? Tevî ku PDKê di sala 2014’an de nekarî Êzidiyan li dijî êrişên DAIŞ’ê biparêze jî hê dixwaze bibe hakimê Şengalê. Lê heman PDK çima ji van êrişan re bêdeng dimîne? Heta weke ku ji bo her dera êriş lê tê kirin ji bo Şengalê jî dibêje; “Ji ber ku PKK li wir e ji lewma dewleta tirk êriş dike.” Bahaneya dewleta tirk bi heman rengî ji aliyê PDK’ê ve jî tê gotin. PDK vê bahaneyê ji bo êrişên dewleta tirk ên li dijî başûrê Kurdistanê û Mexmûrê jî dibêje. PDK jê nayê û nabêje; “Dewleta tirk dijminê gelê kurd e ji lewma êriş dike.” Gelo partiyeke kurdan dikare li dijî êrişên li ser kurdan tê kirin bahaneyên êrişkaran qebûl bike? Ma ne divê PDK û partiyên kurdan hemû bibêjin, “ne ji mafê dewleta tirk e ku li derveyî sînorên xwe êrişan bike?” Bi rastî jî em weke kurd vê nêzîkatiya PDK’ê fam nakin û qebûl jî nakin. Li navenda PDK’ê ango li Duhokê jî tu kurd van êrişan qebûl nake. Jixwe gelê başûrê Kurdistanê di şexsê şêniyên Şêladizê de nîşan da ku ew tu carî êrişên dewleta tirk qebûl nakin.
Li gorî saloxan êrişên bi balafiran ên li dijî Şengalê hemû bi agahiya der barê cih û noqteyan de pêk tên. Gelên Şengalê di wê baweriyê de ne ku Parastin îstîxbaratê dide dewleta tirk. Dibêjin, “PDK bi van êrişan hisab dike ku wê gelê Êzidî ji êrişan bêzar bibe û bikeve bin hakimiyeta wê.” Gelo Êzidî çima bikevin bin hakimeyeta PDK’a ku dema DAIŞ êriş kir reviya û îro roj jî xweseriya Êzidiyan qebûl nake? Ferzkirina vê yekê bêwijdanî ye. Ji bo ku bigihîje vê armanca xwe jî rê li êrişên dewleta tirk veke, ev pêkanîn û kurdîtî bi ber hev naçin. Gelo ev ne bêexlaqî ye ku PDK piştî her êrişî radibe û êrişê bi hebûna PKK’ê îzah dike? Heke ku tu rabî û ji êrişên dewleta tirk re bi vî awayî meşrûiyetê çêkî; wê sibe roj îdia bikin ku li Hewlêr û Kerkûkê li tirkmenan eziyetê dikin, bi vî awayî wê dewleta tirk ji êrişên xwe yên li dijî van deran bahaneyan çêke. Jixwe bi hincetên derew ên weke berî tirkmenan didin û kurd bi qeydên tapûyê yên li Kerkûkê dilîzin; ji niha ve ji bo êrişên xwe zemînê jî çêdikin.
PDK gelek neheqiyê li kurdan dike; bi dijminên kurdan re hevkariyê dike. Qet nebe bila vê hevkariya xwe ji bo cihên weke Şengal û Mexmûrê neke. Ev sekna wê ya ji bo cihê din jî rast nabînin lê de em ê bibêjin bila vê yekê ji bo reqabeta xwe ya bi partiyên din ên gelê kurd re dike. Lê qet nebe bila tiştên bi vî awayî ji bo Êzidiyên Şengalê û ji bo gelê Botanê ku li Mexmûrê bi cih bûye neke. Tu tiştekî bi qasî vê helwesta wê ya li dijî van her du deran jî PDK’ê namaşîne. Heta wê guneh û webalê gelê Şengal û Mexmûrê PDK’ê biqedîne. PDK bila daxwazên xwe yên siyasî qet nebe li van herdu deran nemeşîne. Yan na wê ah û keserên gelê kurd hemû di stûyê wê de be. Ev siyaset tu xêreke xwe ji PDK’ê re tune ye.
Êzidî mîrateya dîroka hezarî salan a gelê kurd e. Ew cewhera civakîbûna kurdayetiyê diparêzin. Jixwe li ser rûyê dinyayê tu qewmekî din ê bi bawariya Êzidîtiyê tune ye. Lazim e ku welatparêzên kurdan hemû ji bo êzidiyan hesas û bihestyar bin. Di vê çarçovê de lazim e ku gelê me hemû li dijî van êrişan bin û xwedî li êzidyan derkevin. Parastina êzidyan parastina ruhê me bi xwe ye. Heke em li wan xwedî dernekevin wê wijdanê tune bibe û wê ruhê me jî hişk û ziwa bibe. Dev ji kurdîtiyê berde di rewşeke wisa de wê însaniyeta me jî tune bibe. Îro roj çi kesê li dijî êrişa li Êzidiyan hatî kirin bêdeng bimîne bila behsa wijdan, exlaq û însaniyetê neke.
Neteweyên Yekbûyî, Yekitiya Ewrûpayê, dewletên din ên cîhanê dema êrişeke wisa li devereke din a dinyayê tê kirin ji bo xwe vê weke pirsgirêk dibînin. Lê li dijî êrişa li Şengalê bêdeng in ku ev jî nîşan dide ew çiqas ji eyarê însaniyet û exlaqê derketine û tenê li berjewendiyên xwe difikirin.

Yorumlar